Analityczne nastawienie nauki

Istnieją jednak szkoły, dla których to pytanie ma sens i nie jest absurdalne. Warto tu wspomnieć dzieło Aleksandra Bogdanowa z pierwszych lat naszego stulecia, poświęcone tektologii jako filozofii żywego doświadczenia. Praca ukazała się w Moskwie w roku 1920, a omówiona została w „Studiach Filozoficznych” 1983, nr 8-9, przez Marka Tyczyńskiego. W pracy Bogdanowa dopatruje się on niejako zapisu systemowej koncepcji relacji stosunków i zdarzeń w świecie. a także możliwości działania w nim. Podstawą nauki Bogdanowa jest pojęcie „kompletu”, czyli „organizacji lub całokształtu związku między elementami”.

Zgodnie z analitycznym nastawieniem nauki mechanicyści pojmowali zadania biologii jako opisywanie poszczególnych części składających się na organizm. W ten sposób wyjaśniali poszczególne procesy, które w prostej sumie stanowiły życie.

Witaliści podejmowali problematykę organizacji tych części, jak również celowości budowy organizmnów, twierdząc, że problemy te można rozwią- zać jedynie przez uznanie, że życia nie można zredukować wyłącznie do procesów fizykochemicznych, ale przez uznanie realności tzw. potencjału biologicznego, entelechii itd.

Medycyna nie mogła przechodzić obojętnie obok tych szkół myślowych, ale przechodząc lub nie – ponosiła i ponosi klęski. Zdaniem Bertalanffy’ego uwikłanie biologii w jałowy spór mechanicyzmu i witalizmu postawiło ją na fałszywej drodze. Było to spowodowane m.in. ograniczonością analitycznych procedur ówczesnej nauki, a także nauki obecnej. Opiera się ona na zasadzie, że przedmiot badań należy rozkładać na części, a potem rekonstruować go z nich i w ten sposób opisywać jego strukturę oraz funkcję. Te procedury analityczne polegały przeto na wyodrębnianiu osobnych ciągów przyczynowo-skutkowych i na docieraniu do najdrobniejszych, niemalże elementarnych cząsteczek we wszystkich dziedzinach rzeczywistości. I choć ta postawa badawcza do dziś odnosi imponujące sukcesy na wszystkich polach wiedzy, to jednak pomija wzajemne relacje między elementami, które bada, przez co dalej brnie w ślepą uliczkę.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>