Przedmioty poznania naukowego

Niekiedy uważa się tę teorię nawet za szkodliwą, bo postulowana przez nią nieredukowalność praw i zjawisk dotyczących wyższych poziomów organizacji do niższych, społecznych do biologicznych, a biologicznych do fizykochemicznych utrudnia rozwój nauki i hamuje postęp wiedzy.

Ludwig v. Bertalanffy odrzuca te argumenty jako nieuzasadnione, albowiem wszystkie dostatecznie abstrakcyjne schematy dają się zastosować do rzeczywistego empirycznego świata, a prawa nauki wyjaśniają tylko pewne aspekty realności i są projekcją zjawisk obserwowanych z jednego tylko punktu widzenia.

Odkrywany przez teorię systemów paralelizm ogólnych koncepcji i nawet szczegółowych praw w rozmaitych dziedzinach wiedzy, a zwłaszcza w rozmaitych specjalnościach współczesnej medycyny, wypływa z tego, że wszystkie poszczególne nauki – czy chcą, czy nie chcą – mówią właśnie o systemach, choć o odmiennej charakterystyce. Mówiąc w pewnym sensie metaforycznie – świat zbudowany jest z systemów.

Wszystkie przedmioty poznania naukowego są w gruncie rzeczy układami zorganizowanymi, a więc nieredukowalnymi do swoich składników elementarnych. Teoria systemów dąży do odkrywania takich procesów, które, choć kontrolowane zupełnie innymi czynnikami, dadzą się opisać za pomocą tego samego modelu matematycznego.

I tak, wspomniane równanie wykładnicze – dotyczące stale takiej samej ilości elementów systemu ulegających podziałowi – równie dobrze opisuje rozpad atomów pierwiastka promieniotwórczego, jak i wzrost kapitału w banku czy rozwój liczebny populacji. Równanie zaś logistyczne odpowiada modelowi, w którym wzrost wykładniczy hamowany jest jakimiś warunkami ograniczającymi. Na przykład – liczebność populacji biologicznej i wskaźniki zachorowalności: początkowo populacja rośnie zgodnie z prawami wzrostu wykładniczego, ale gdy zmienia się ilość pożywienia lub skład mineralny i witaminowy poszczególnych ogniw łańcucha troficznego ( na niekorzyść) oraz maleje przestrzeń przypadająca na danego osobnika – następują procesy degeneracyjne.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>