Rzeźba powierzchni Ziemi

Powierzchnia Ziemi składa się z dwóch nieciągłych, przenikających się stref: lądów i wysp oraz hydrosfery. Ogólnie biorąc, głównymi formami powierzchni Ziemi są cokoły kontynentalne i dna oceanów, pokrywające ponad połowę powierzchni. Siły działające na rzeźbę powierzchni są dwoja- kiej natury: budujące (inaczej endogenne, wewnętrzne, pochodzące z energii w skorupie ziemskiej) i niszczące, czyli egzogenne, zewnętrzne. Skutkiem sit budujących są ruchy kontynentów, sfalowania i wypiętrzenia skorupy ziemskiej {ruchy górotwórcze), wulkanizm i trzęsienia ziemi, Siły niszczące to przede wszystkim różnego rodzaju wietrzenia, obniżania (denudacje), żłobienia, osadzania, zjawiska krasowe, ruchy lodowców, wiatr, fale mórz. Istotnym czynnikiem niszczącym, a w każdym razie przekształcającym powierzchnię Ziemi, jest, i to od dawna, działalność człowieka (rolnictwo, przemysł, eksploatacja kopalin, urbanizacja itp.).

W procesie ścierania się sił budujących i niszczących (tak w przeszłości Ziemi, jak i obecnie) tworzy się i zmienia, choć tego bezpośrednio nie dostrzegamy, znana nam powierzchnia Ziemi. Wszystkie krajobrazy naturalne to wspólny „owoc” oddziaływania tych sił oraz zjawisk życia, które wspólnie ukształtowują nieożywione komponenty biosfery.

Tags:  

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>